Di tích tọa lạc tại thôn 4, xã Diên Phú, huyện Diên Khánh, tỉnh Khánh Hòa.

Khi mới lập làng Phú Ân gồm có 4 ấp: Bạch Qua, Miên Hoa, Thanh Tự, Phật Tĩnh. Tháng 5/1946, chính quyền ở Diên Khánh chia hai ấp Thanh Tự và Phật Tĩnh ở phía Nam sông Cái thành làng Phú Ân Nam, thuộc xã Diên An, hai ấp Bạch Qua và Miên Hoa ở bờ Bắc sông Cái thành làng Phú Ân Bắc, thuộc xã Diên Phú, huyện Diên Khánh.

Chính điện miếu Ấp Bạch Qua 

Miếu Thiên Y A Na (miếu Ấp Bạch Qua) được nhân dân địa phương xây dựng vào thế kỷ XIX để thờ thiên Y Thánh mẫu; theo truyền thuyết Bà là người dạy dân trồng trọt, chăn nuôi, dệt vải, là người che chở nhân dân khỏi thiên tai, dịch bệnh… Hiện nay, miếu còn lưu giữ 03 sắc phong do các vua triều Nguyễn ban tặng, bao gồm:
– Sắc Duy Tân năm thứ 5 (1911) phong cho Thiên Y A Na.
– Sắc Duy Tân năm thứ 5 (1911) phong cho Ngũ Hành.
– Sắc Khải Định năm thứ 9 (1924) phong cho Thiên Y A.

Miếu quay hướng đông bắc, tổng diện tích khu đất 2.950m2.

Di tích có các hạng mục công trình sau: Nghi môn, sân, cột cờ, Án phong, Miếu Thiên Y (gồm có Tiền tế, Chính điện), miếu thờ Tiền bối – Âm cô, nhà Tây.

Miếu có kết cấu mang đậm nét kiến trúc truyền thống của người Việt, với các hoạ tiết hoa văn hình vẽ, chạm khắc, đắp nổi mang phong cách truyền thống, như các hình Tứ linh (Long, Lân, Quy, Phụng), Tứ qúy (Tùng, Trúc, Cúc, Mai), các linh vật như hình Rồng, Lân, Phụng… được đắp tượng gắn trên bờ nóc, bờ dải. Hàng năm lễ hội được tổ chức vào ngày 03/3 Âm lịch.

Với những giá trị về lịch sử – văn hóa, năm 2014 UBND tỉnh Khánh Hòa ban hành Quyết định số 2987/QĐ-CT.UBND xếp hạng miếu Ấp Bạch Qua là di tích cấp tỉnh.

                                                                                      Hoàng Quý